به گزارش ایرنا، با روی کار آمدن دولت دکتر پزشکیان موضوع مشارکت اجتماعی در کشور رنگ و بوی تازهای به خود گرفت و مدیریت محلهمحور به عنوان سازوکاری جدید، قرار است حلقه اتصال میان مردم و دستگاههای حاکمیتی باشد.
در این طرح از پتانسیلهای عظیم محلات و مساجد به عنوان ستون فقرات اجرای آن بهره گرفته می شود و بر بازتعریف نقش مساجد به عنوان پایگاههای اجتماعی تأکید دارد.
سرمایه اجتماعی محلات همانند گذشته همچنان از مساجد نشات می گیرد، هر چند این موضوع تا حدودی نسبت به گذشته کمرنگ شده است اما دولت مصمم است با مرکزیت مساجد، سازوکار حکمرانی را از کف جامعه آغاز کند.
این رویکرد، در کنار شناسایی محلات با ظرفیت بالا و انسجام اجتماعی، زمینه را برای تشکیل "شورای مشورتی محله" فراهم میآورد و این شوراها با ترکیب نخبگان، فعالان و افراد باتجربه، وظیفه آسیبشناسی محلات در حوزه های مختلف و انتقال مطالبات به مراجع تصمیمگیرنده را بر عهده خواهند داشت.
این طرح همزمان با سراسر کشور در استان کردستان نیز آغاز شده است و تا فروردین ماه سال جاری، برگزاری دهها جلسه در این راستا در سطوح مختلف با حضور استاندار، فرمانداران، بخشداران و دهیاران برگزار شده است.
طرح مدیریت محلهمحور، دموکراسی از پایین به بالا است
مدیرکل امور اجتماعی استاندار کردستان در این رابطه به خبرنگار ایرنا اظهار کرد: با روی کار آمدن دولت دکتر پزشکیان، موضوع مشارکت اجتماعی در کشور بیش از پیش پررنگ شد تا بتوان به نوعی از مشارکت مردم برای حکمرانی کشور بهره گرفته شود.
مدیریت محله محور لزوم بندی محلات شاد استسرکوت نجفی افزود: دفاتر تسهیلگری یکی از انتخابهای موفق بود که حلقه اتصال بین مردم و دستگاههای خدماترسانی باشند، اما مدیریت محله محور نوعی لزوم بندی محلات شاد است که در قالب محلات شهری و روستایی با رویکرد مساجد به عنوان یکی از پایگاههای اجتماعی هر محله ساماندهی شود.
وی افزود: در هر استان استاندار رئیس شورای راهبری پروژه مدیریت محلهمحور استان است در استان کردستان نیز به فرمانداران حکم داده شده است که رئیس شورای راهبری محلهمحور شهرستان خود باشند.
مدیرکل امور اجتماعی استاندار کردستان با بیان اینکه شورای مشورتی محله متشکل از هفت تا هشت عضو با چهار کمیته زیرمجموعه است، ادامه داد: در این شورا جلسات مختلف و آسیبشناسی محلات و انتقال به مراجع تصمیمگیرنده انجام خواهد شد.
وی به چالشهای احتمالی طرح نیز اشاره کرد و گفت: بسیاری از تشکلها عقیده دارند که آیا به عنوان شورای مشورتی محله به حرف آنان گوش داده میشود، تجارب گذشته نشان داده است که این موضوع نیز میتواند چالش باشد.
نجفی راهکار حل این مسائل را برگزاری جلسات آموزشی توسط فرمانداران و بخشداران اعلام کرد و افزود: فرمانداران و بخشداران میتوانند با برگزاری جلسات و برنامههای آموزشی مسائل مربوط به اجرای طرح را حل و فصل کنند.
کردستان سرشار از سرمایه اجتماعی
وی در ادامه با اشاره به برگزاری وبیناری جلسات آموزشی و بررسی تجارب استانهای موفق، تاکید کرد: گام اول اجرای این طرح سرمایه اجتماعی است که استان کردستان در این زمینه ثروتمند است و باید بتوانیم از این ظرفیت به درستی استفاده کنیم.
مدیرکل امور اجتماعی استانداری کردستان با اشاره به ظرفیتهای مورد استفاده در اجرای طرح اظهار کرد: برای اجرای طرح از همه ظرفیتهای محلات از جمله مراکز بهداشت، دفاتر کمیته امداد و بهزیستی و پایگاههای بسیج به عنوان زیرساخت و برگزاری جلسات مربوط به طرح استفاده می شود.
وی یادآور شد: تا فروردین ماه سال جاری هشت جلسه به ریاست استاندار و معاون سیاسی، امنیتی، ۳۵ جلسه به ریاست فرمانداران، ۴۱ جلسه بخشداران و ۶۷ جلسه توسط دهیاران در راستای اجرای طرح برگزار شده است.
شناسایی ۶۵۰ محله شهری و روستایی در کردستان
نجفی در ادامه به تعداد محلات شناسایی شده و شوراهای پیشرفت محله اشاره کرد و گفت: در فاز اول اجرای طرح ۲۵۰ محله در سطح شهری و ۴۰۰ محله در سطح روستاها شناسایی شده است.
وی افزود: تعداد شورای پیشرفت محله شهری در محلات شناسایی شده متشکل از نخبگان، فعالان، افراد باتجربه و در مجموع ظرفیتهای اجتماعی ۶۵ مورد تعداد شورای پیشرفت محله روستایی نیز ۴۶ مورد است.
مدیرکل امور اجتماعی استاندار کردستان با ابراز نگرانی از مشکلات مالی طرح، اظهار کرد: در راستای اجرای این طرح مشکلات مالی هم وجود دارد و در حال حاضر منبع مالی مشخصی برای این طرح تعریف نشده است و از ظرفیت خود دستگاهها برای این موضوع استفاده میشود.
ماهیت پروژههای اجتماعی مشارکت مردم است
وی ادامه داد: بیشک اگر شورای پیشرفت محله در ادامه اجرای طرح منبع مالی مشخصی نداشته باشد و شورای محله نتواند نیازمندیهای احصا شده را حل کند بی اعتمادی ایجاد میشود.
نجفی، ماهیت پروژههای اجتماعی را منوط به مشارکت مردم دانست و گفت: پروژههای اجتماعی بدون مردم ماهیتی ندارند و این طرح مشقی برای دموکراسی از پایین به بالا است و نیازمندیها واقعی از کف جامعه شناسایی و برداشت میشود.
مدیریت محله محور مشقی برای دموکراسی از پایین به بالا است
وی با بیان اینکه مدیران باید براساس نیازمندیهای احصا شده تصمیمسازی کنند در غیراینصورت طرح به بن بست میخورد، یادآور شد: در مجموع این طرح هر روز پختهتر میشود و دستورالعملها در حال اجرایی شدن است.
اولویتبندی مشکلات با تکیه بر معتمدین محلی
کارشناس شورای راهبری مدیریت محله محور در کردستان نیز با اشاره به آغاز این طرح از پاییز گذشته در استان، اظهار کرد: با توجه به ابلاغیه کشوری به استانداریها و فرمانداریها، شورای راهبری مدیریت محلهمحور با هدف بهرهگیری از توان و ظرفیت مردمی تشکیل شده است تا مردم خود در خط مقدم رفع مسائل و چالشهای محلاتشان قرار گیرند.
حامد راستخدیو درباره سازوکار اجرایی این طرح گفت: رویکرد اصلی ما در این برنامه، بهرهگیری از افراد معتمد و بومی هر محله برای شناسایی، رصد و اولویتبندی مشکلات است.
وی افزود: با توجه به اینکه ساکنان هر محله درک دقیق و صحیحتری از چالشهای منطقه خود دارند، میتوان با پایش دقیق، مطالبات را دستهبندی و برای پیگیری و حلوفصل به دستگاههای اجرایی مرتبط ارجاع داد.
مدیریت مصرف انرژی، یکی از محورهای عملیاتی
این کارشناس ادامه داد: موضوعات متنوعی در قالب این طرح هدفگذاری شده است که مدیریت بهینه مصرف انرژی در محلات و شناسایی معضلات زیرساختی و اجتماعی از جمله آنهاست.
وی یادآور شد: هدف نهایی این است که با ورود تشکلهای مردمی و سازمانهای مردمنهاد، بخشی از مشکلات با استفاده از ظرفیتهای محلی و بخشی دیگر با پیگیری مستقیم از دستگاههای ذیربط مرتفع شود.
راست خدیو تاکید کرد: تمام تلاش شورای راهبری این است که با همافزایی میان مردم و نهادهای دولتی، فاصله موجود میان مطالبات عمومی و دستگاههای اجرایی کاهش یابد تا شاهد ارتقای کیفیت زندگی در محلات کردستان باشیم.
طرح مدیریت محلهمحور تلاشی برای تقویت مشارکت اجتماعی، احیای سرمایههای اجتماعی و نزدیکتر کردن مردم به فرآیند حکمرانی است و این رویکرد با تکیه بر ظرفیت مسجد، نخبگان محلی و شوراهای مشورتی میتواند زمینه شناسایی دقیقتر مشکلات محلات و انتقال مطالبات مردم به مسئولان را فراهم کند.
بی شک موفقیت نهایی این طرح به حمایت مالی، آموزش درست مجریان و جلب اعتماد واقعی مردم وابسته است و اگر بدرستی اجرا شود، میتواند الگویی مؤثر برای دموکراسی از پایین به بالا و بهبود مدیریت اجتماعی در استانهای کشور شود.
