فرارو- چرخش دوباره دونالد ترامپ به سمت تشدید تنش با ایران، این نگرانی را تقویت کرده است که جنگی فرسایشی و پرهزینه، بخش مهمی از دوره دوم ریاستجمهوری او را تحتالشعاع قرار دهد؛ در حالی که هنوز هیچ مسیر روشنی برای دستیابی به اهداف اعلامشده واشنگتن دیده نمیشود.
به گزارش فرارو به نقل از آیریش تایمز، روزنامه انگلیسی فاینشنال تایمز در گزارشی نوشته است: ترامپ تنها یک ماه پیش از تمدید آتشبس میان آمریکا و ایران و بازگشایی تنگه هرمز استقبال کرده بود و حتی از کشتیهای سراسر جهان خواسته بود «موتورهایشان را روشن کنند» و خطاب به خاورمیانه گفته بود: «بگذارید نفت جریان یابد!»
اما این هفته، نشانهها حاکی از آن است که رئیسجمهور آمریکا بار دیگر به مسیر جنگ بازگشته است.
این روزنامه با اشاره به تغییر موضع دوباره ترامپ و لحن تند او درباره هدف قرار دادن نقاط بیشتری در ایران، نوشت که با وجود این اظهارات، هنوز مشخص نیست رئیسجمهور آمریکا چگونه قصد دارد هزینههای اقتصادی، سیاسی و دیپلماتیک ناشی از تشدید تنشها را مدیریت کند؛ آن هم در شرایطی که انتخابات میاندورهای پاییز نیز در پیش است.
در ادامه این گزترش آمده است: ران بونجین، استراتژیست سیاسی جمهوریخواه، در این باره گفت: «به نظر میرسد صبر ترامپ به سر آمده است. واقعیتِ ماجرا کمکم آشکار میشود که این وضعیت زمانبر خواهد بود؛ ممکن است ماهها یا سالها طول بکشد تا این مناقشه حلوفصل شود.»
ترامپ با وجود آنکه در مراحل ابتدایی درگیری نتوانست به اهداف خود دست یابد، اکنون روی این قمار حساب باز کرده است که بتواند از طریق اقدام نظامی ایران را وادار به تسلیم کند. این رویکرد احتمال آن را افزایش میدهد که او رهبری جنگی را بر عهده بگیرد که در داخل آمریکا محبوبیتی ندارد و ممکن است تا انتخابات ماه نوامبر یا حتی پس از آن ادامه یابد؛ وضعیتی که با وعدههای انتخاباتی او مبنی بر پایان دادن سریع به جنگها در تضاد است.
بکا واسر، کارشناس راهبرد دفاعی در اندیشکده «مرکز امنیت جدید آمریکا» (CNAS) در واشنگتن، گفت: «درک اینکه حملات هوایی مداوم به ایران واقعاً چه دستاوردی برای آمریکا خواهد داشت، بسیار دشوار است؛ با این حال، در حال حاضر به نظر میرسد این همان گزینهای است که رئیسجمهور ترامپ پیوسته به آن روی میآورد.»
او افزود: «راهبرد «تشدید تنش برای کاهش تنش» … در گذشته چندان موفق نبوده است. تلاشها برای اعمال فشار اقتصادی بر ایران به عنوان بخشی از یک بازی بلندمدت همچنان ادامه دارد، اما تا این لحظه، این اقدامات آنطور که رئیسجمهور ترامپ انتظار داشته، موفقیتآمیز نبودهاند. هیچ راه خروج واقعیای وجود ندارد. »
بر اساس این گزارش، در همین حال، ترامپ روز دوشنبه بُعد تازهای به تلاشهای آمریکا برای اعمال مجدد کنترل بر تنگه هرمز افزود و از وضع عوارض ۲۰ درصدی بر کشتیهایی که از این آبراه عبور میکنند خبر داد؛ اقدامی که به گفته او با هدف جبران هزینههای تأمین امنیت این مسیر توسط ایالات متحده انجام میشد.
با این حال، تنها یک روز بعد، رئیسجمهور آمریکا ناچار شد از این طرح عقبنشینی کند. واکنش تند متحدان عرب حوزه خلیج فارس و همچنین نگرانی گسترده فعالان اقتصادی و بازارها نسبت به عملی بودن این طرح و احتمال افزایش بیشتر قیمت انرژی، ترامپ را به تغییر موضع واداشت.
دموکراتها نیز این عقبنشینی را نشانهای از ناکامی دولت ترامپ در اعمال فشار بر ایران دانستند.
این روزنامه انگلیسی در ادامه نوشته است: جیسون کرو، نماینده دموکرات کنگره از ایالت کلرادو، روز سهشنبه در شبکه اجتماعی X نوشت: «هیچ استراتژی وجود ندارد. او هر طور که پیش میرود، آن را سرهم میکند. در همین حال، شما برای بنزین، مواد غذایی و کالاها هزینه بیشتری پرداخت میکنید.»
در بعد نظامی نیز تحلیلگران هشدار میدهند که اگر ایران حملات خود علیه متحدان، نیروها و منافع آمریکا را از سر بگیرد، با این تصور که ترامپ در نهایت عقبنشینی خواهد کرد، چرخهای از حملات متقابل میتواند به تشدید مستمر درگیریها منجر شود.
ازسرگیری جنگ همچنین خطر مصرف سریع رهگیرهای گرانقیمت دفاع هوایی، فرسودگی بیشتر تجهیزات نظامی و طولانیتر شدن زمان بازیابی توان رزمی نیروها را به همراه دارد و میتواند توان ارتش آمریکا برای انتقال منابع و تمرکز به سایر مناطق جهان را کاهش دهد.
کارن گیبسون، سپهبد بازنشسته ارتش آمریکا و مدیر پیشین اطلاعات فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام)، در این باره گفت: «حملات هوایی دقیق، تلاشهایی بسیار فشرده برای سازمانهای اطلاعاتی، چه نظامی و چه ملی، هستند و معمولاً داراییها، توجه و تمرکز را از سایر حوزههایی که میخواهیم نظارت یا پایش کنیم، به خود جلب میکنند.»
همزمان، برخی کارشناسان معتقدند ترامپ ناچار شده از اهداف اولیه جنگ با ایران فاصله بگیرد و به هدفی محدودتر، یعنی باز نگه داشتن مسیرهای کشتیرانی در خلیج فارس، بسنده کند.
الیزابت دنت، مدیر پیشین امور خلیج فارس و شبهجزیره عربستان در دفتر وزیر دفاع آمریکا، گفت: «اکنون تمام تمرکز این مناقشه بر تنگه هرمز معطوف شده است، نه بر مسائلی که در ابتدا به خاطر آنها وارد جنگ شدیم؛ یعنی برنامه هستهای، برنامه موشکهای بالستیک و کروز.»
او افزود: «ما دیگر حتی درباره هیچیک از آن مسائل صحبت نمیکنیم.»
بر اساس این گزارش، از منظر سیاسی، بازگشت به جنگ رضایت بخشی از جمهوریخواهان تندرو در کنگره را به همراه داشته است؛ گروهی که پیشتر از توافق آتشبس ناراضی بودند و معتقد بودند این توافق امتیازات بیش از اندازهای به تهران داده است.
با این حال، بسیاری از جمهوریخواهان، بهویژه نمایندگان حوزههای انتخابیه رقابتی که در انتخابات میاندورهای ماه نوامبر رقابت دشواری پیش رو دارند، بیش از پیش نگران هستند که ترامپ نتواند این جنگ را به سرانجام برساند.
دادههای اقتصادی منتشرشده در روز سهشنبه نیز نشان داد که چه موضوعی میتواند بیش از هر چیز بر سرنوشت جمهوریخواهان در انتخابات اثر بگذارد. نرخ تورم آمریکا در ماه گذشته کاهش یافته بود؛ کاهشی که ناشی از افت قیمت نفت و بنزین و در نتیجه برقراری آتشبس با ایران و امید به افزایش عرضه انرژی از طریق تنگه هرمز بود.
اما با تشدید دوباره درگیریها، قیمت نفت خام برنت تنها طی یک هفته حدود ۱۵ درصد افزایش یافته است؛ افزایشی که احتمال رشد دوباره قیمت بنزین را همزمان با آغاز فصل سفرهای تابستانی در آمریکا و نزدیک شدن به انتخابات میاندورهای تقویت کرده است.
ران بونجین نیز در پایان گفت: «پایانی برای این وضعیت متصور نیست؛ مردم بر اساس وضعیت جیبشان رأی میدهند، نه بر اساس نقشه جهان. همچنان ابهاماتی وجود دارد درباره اینکه هدف نهایی دقیقاً چیست و چگونه میتوانیم به وضعیتی برسیم که در آن ایران سلاح هستهای نداشته باشد و قیمت انرژی ما نیز معقول و مناسب باشد.»
