به گزارش خبرنگار اجتماعی رکنا، سفرهای که روزگاری بوی آبگوشت و خورش میداد، حالا زیر فشار تورم رنگ باخته و گوشت قرمز، بهعنوان یکی از اصلیترین اقلام پروتئینی، در فاصله یازده ماه چنان از دسترس طبقات مزدبگیر فاصله گرفته که عملاً به کالایی مناسبتی تبدیل شده است. مقایسه قیمتها از ۲۹ فروردین ۱۴۰۴ تا ششم اسفند همان سال نشان میدهد که جهش نرخ گوشت، بسیار فراتر از رشد حداقل دستمزد بوده و شکاف معیشتی کارگران را عمیقتر کرده است.
در فروردین ۱۴۰۴، ماهیچه ران گوسفندی هر کیلوگرم ۹۴۸ هزار تومان عرضه میشد، اما در اسفند همان سال ماهیچه گوسفند به حدود یک میلیون و ۹۹۰ هزار تومان رسید؛ یعنی افزایشی در حدود ۱۱۰ درصد. گوشت خورشتی گوسفندی که در فروردین یک میلیون و ۴۰۳ هزار تومان قیمت داشت، در اسفند به حدود یک میلیون و ۴۳۴ هزار تومان برای هر کیلو رسید که نشاندهنده تثبیت در برخی اقلام خاص اما جهش در بستهبندیها و برندهای مختلف است. فیله گوسفندی از یک میلیون و ۸۰۰ هزار تومان در فروردین به حدود ۲ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان در اسفند رسید؛ افزایشی نزدیک به ۲۸ درصد. گردن گوسفندی از ۶۹۹ هزار تومان به محدوده یک میلیون و ۴۹۰ هزار تومان رسید که رشد بیش از ۱۱۳ درصدی را ثبت کرده است.
در بخش گوشت گوساله نیز روند افزایشی مشهود است. استیک راسته گوساله که در فروردین ۵۳۹ هزار تومان قیمت داشت، در اسفند در بسیاری از اقلام مشابه به محدودههای بالاتر از یک میلیون تومان در هر کیلو رسیده است. چرخکردههای ترکیبی که در ابتدای سال در کانال ۴۰۰ تا ۸۰۰ هزار تومان قرار داشتند، در اسفند در برخی برندها از مرز یک میلیون و ۴۰۰ هزار تومان عبور کردهاند.
برآورد میانگین قیمت چند قلم پرمصرف نشان میدهد که سبد گوشت قرمز خانوار در این یازده ماه بهطور متوسط بین ۴۰ تا ۱۰۰ درصد افزایش قیمت را تجربه کرده است. اگر یک خانواده کارگری در فروردین برای خرید ماهانه سه کیلو گوشت گوسفندی و دو کیلو گوشت گوساله حدود ۴ تا ۵ میلیون تومان هزینه میکرد، همان سبد در اسفند به رقمی بین ۷ تا ۹ میلیون تومان رسیده است. این در حالی است که حداقل دستمزد مصوب سال ۱۴۰۴ در محدوده ۱۰ میلیون تومان باقی مانده و رشد آن متناسب با تورم اقلام خوراکی نبوده است.
به بیان دیگر، کارگری که در ابتدای سال میتوانست با نیمی از حقوق خود بخشی از نیاز پروتئینی خانواده را تأمین کند، در پایان سال ناچار است تقریباً کل دستمزد ماهانه را صرف خرید همان میزان گوشت کند یا از میزان مصرف بکاهد. سهم گوشت از سبد هزینهای خانوار کارگری بهشدت کاهش یافته و جای خود را به اقلام ارزانتر و کمکیفیتتر داده است.
| نوع گوشت | قیمت فروردین ۱۴۰۴ (تومان/کیلو) | قیمت اسفند ۱۴۰۴ (تومان/کیلو) | میزان تغییر (تومان) | درصد تغییر تقریبی |
|---|---|---|---|---|
| ماهیچه گوسفندی | ۹۴۸٬۰۰۰ | ۱٬۹۹۰٬۰۰۰ | ۱٬۰۴۲٬۰۰۰ ↑ | ۱۱۰٪ افزایش |
| فیله گوسفندی | ۱٬۸۰۰٬۰۰۰ | ۲٬۳۰۰٬۰۰۰ | ۵۰۰٬۰۰۰ ↑ | ۲۸٪ افزایش |
| گوشت خورشتی گوسفندی | ۱٬۴۰۳٬۰۰۰ | ۱٬۴۳۴٬۰۰۰ | ۳۱٬۰۰۰ ↑ | ۲٪ افزایش |
| گردن گوسفندی | ۶۹۹٬۰۰۰ | ۱٬۴۹۰٬۰۰۰ | ۷۹۱٬۰۰۰ ↑ | ۱۱۳٪ افزایش |
| استیک راسته گوساله | ۵۳۹٬۰۰۰ | حدود ۱٬۰۵۰٬۰۰۰ | ۵۱۱٬۰۰۰ ↑ | ۹۵٪ افزایش |
| گوشت چرخکرده مخلوط | حدود ۸۰۰٬۰۰۰ | ۱٬۴۲۰٬۰۰۰ | ۶۲۰٬۰۰۰ ↑ | ۷۷٪ افزایش |
میانگین افزایش قیمت در اقلام منتخب: حدود ۷۰ تا ۹۰ درصد
بیشترین رشد مربوط به گردن و ماهیچه گوسفندی با بیش از ۱۱۰ درصد افزایش
کمترین رشد مربوط به گوشت خورشتی گوسفندی با حدود ۲ درصد افزایش اسمی (با توجه به تنوع برند و بستهبندی)
این جدول نشان میدهد که طی یازده ماه، بخش عمده اقلام پرمصرف گوشت قرمز رشدهایی نزدیک به دو برابر داشتهاند؛ افزایشی که بهمراتب بالاتر از رشد حداقل دستمزد ۱۰ میلیون تومانی کارگران در سال ۱۴۰۴ بوده است.
افزایش بهای نهادههای دامی، هزینههای حملونقل، نوسانات بازار و رشد هزینههای تولید از جمله عوامل این جهش قیمتی عنوان میشوند، اما نتیجه نهایی برای خانوادههای مزدبگیر یکسان است: کوچکتر شدن سفره و حذف تدریجی گوشت قرمز از وعدههای هفتگی. استمرار این روند نهتنها پیامد اقتصادی، بلکه تبعات تغذیهای و سلامت عمومی در پی خواهد داشت و شکاف طبقاتی در دسترسی به پروتئین حیوانی را عمیقتر میکند.
در شرایطی که دستمزد ثابت مانده و قیمتها شتاب گرفتهاند، گوشت قرمز در سال ۱۴۰۴ از یک کالای مصرفی عادی به شاخصی از نابرابری معیشتی تبدیل شده است؛ شاخصی که نشان میدهد تورم خوراکیها چگونه مستقیمترین فشار را بر طبقه کارگر وارد کرده و امنیت غذایی را به چالش کشیده است.
