دیروز فیلم غریزه را دیدم. فیلم زیبایی به نظرم آمد. بچه ها بازی خوبی ارائه داده بودند. دیالوگ ها فوق العاده بود و آدم را یاد شاهکارهای علی حاتمی می انداخت. بازی امین حیایی هم خوب بود و این بازیگر خوب سینمای ایران حسابی در نقشش فرو رفته بود.
عریزه داستان دختر نوجوانی است که توسط گروهی از اراذل و اوباش مورد تجاوز قرار می گیرد و مادر برای حفظ آبرو تلاش می کند از دوست همسر در گذشته اش، که هم با او رفاقتی تمام و کمال داشته و هم یک جورهایی مدیون او بوده است، کمک بخواهد تا دختر، هم سایه بالای سر پیدا کند و هم از بی آبرویی خلاص شود.
در این میان علاقه دختر به پسر داماد آینده صحنه های زیبا و دراماتیکی را خلق می کند که واقعا ارزش دیدن را دارند.
با این حال؛ فکر می کنم که فیلم دارای دو مشکل است که نمی توان از کنار آن ها بی تفاوت گذشت.
یکی از مشکلات این است که همه فکر می کنند بچه حتما باید به دنیا بیاید. اینکه در کشوری که چنین بچه هایی "حرامزاده" نام می گیرند و پس از به دنیا آمدن با هزار و یک مشکل مواجه می شوند هیچکس توصیه به "سقط" نمی کند را باید نشات گرفته از مشکل شرعی "سقط" بدانیم و یا "جوانگرایی"؛ که باعث می شود حتما بچه ها زاده شوند، ولو اینکه آینده خوبی در انتظار آن ها نباشد!
البته ممکن است نوع نگاه کارگردان هم در داستان و روایت ان بی تاثیر نباشد که اگر چنین باشد باید گفت که این نگاه باعث شده داستان از واقعیت کمی فاصله بگیرد و وارد ورطه خیال و گمان و پندار شود.
( البته صادقانه می گویم که اوایل فیلم را ندیدم و اگر در این اوایل در باره "سقط" به اندازه کافی حرف زده شده باشد ایرادات من اصلا منطقی نخواهد بود؛ هر چند بسیار بعید است آنقدر بد شانس بوده باشم که حکایتی که معمولا در کل داستان یک فیلم جریان دارد در همان اوایل فیلم سر و تهش هم آورده شده باشد!)
اما موضوع مهمتر به حفظ آبرو بر می گردد؛ گویی که تماشاگران عزیز و محترم و کارگردان ارزشمند فیلم و بازیگران بر این نکته اتفاق نظر دارند که دختری که مورد تجاوز قرار گرفته با دختری که به قول عوام کار بی ناموسی کرده از یک قماش هستند و اینکه یکی خواسته و آن دیگری نخواسته را نباید موضوع چندان مهمی به حساب آورد!
شاید تفاوت مهمش این باشد که در حالی که در "تجاوز" دور و بری ها هوای دختر را دارند در "کار بی ناموسی" همه دختر را رها می کنند تا در منجلاب غرق شود؛ اگر مرد غیرتی و ناموس پرستی پیدا نشود که هم چاقو و داس به دست بگیرد و دختر را از قید و بند بی آبرویی رها سازد و هم آنقدر محرم باشد که دادگاه کار چندانی با وی نداشته باشد و خیلی زود امر به خروج وی از محبس بدهد!
