به گزارش رکنا، این پژوهش در قالب رساله دکتری فاطمه نصرتی و با راهنمایی براتعلی فاخری انجام شده و هدف آن شناسایی، حفاظت و بارکدگذاری ژنتیکی DNA گیاه انزروت و همچنین ارزیابی خواص آنتیاکسیدانی، آنتیباکتریال و ضدسرطانی عصاره و نانوذرات نقره سنتزشده از این گیاه بوده است.
انزروت یکی از گیاهان دارویی ارزشمند و بومی سیستان و بلوچستان است که حاوی ترکیبات زیستفعال متعددی از جمله:
است. این ترکیبات به دلیل اثرات آنتیاکسیدانی قوی، میتوانند در کاهش آسیبهای سلولی، تقویت سیستم ایمنی، کاهش عوارض برخی درمانهای پزشکی و کمک به پیشگیری از بیماریهای مزمن نقش داشته باشند.
محققان در این مطالعه از روش «سنتز سبز» برای تولید نانوذرات نقره استفاده کردند. در این روش، عصاره گیاه انزروت به جای مواد شیمیایی خطرناک برای ساخت نانوذرات به کار گرفته میشود.
مزایای این روش عبارتاند از:
| مزیت | توضیح |
|---|---|
| سازگار با محیط زیست | بدون تولید مواد سمی |
| ایمنی بیشتر | کاهش خطرات زیستی |
| سرعت تولید بالا | ساخت سریعتر نانوذرات |
| پایداری مناسب | ثبات بیشتر نانوذرات تولیدشده |
یکی از بخشهای مهم این تحقیق، شناسایی دقیق گیاه انزروت از طریق بارکدگذاری ژنتیکی DNA بود. پژوهشگران با استخراج DNA و بررسی ژنهای کلروپلاستی rbcL و matK توانستند هویت ژنتیکی این گیاه را ثبت و مستندسازی کنند.
این روش نسبت به شناسایی صرفاً ظاهری گیاهان مزایایی مانند:
را فراهم میکند.
بررسیها نشان داد ترکیبات فنلی و فلاونوئیدی موجود در عصاره انزروت و همچنین نانوذرات نقره سنتزشده از آن، ظرفیت قابلتوجهی در زمینه:
دارند.
خیر. نتایج این پژوهش در مرحله آزمایشگاهی و روی سلولهای کشتشده انجام شده است. هرچند یافتهها امیدوارکننده هستند، اما برای اثبات اثربخشی و ایمنی این ترکیبات در درمان بیماریها، به مطالعات حیوانی و کارآزماییهای بالینی انسانی بیشتری نیاز است.
این مطالعه علاوه بر کمک به حفاظت از یک گیاه دارویی بومی، میتواند زمینهساز توسعه داروها، مکملها و سامانههای نوین دارورسانی مبتنی بر نانوفناوری در آینده باشد. همچنین نتایج آن نشان میدهد که منابع گیاهی ایران ظرفیت قابلتوجهی برای تولید ترکیبات زیستفعال و محصولات دانشبنیان دارند.