علی باقر طاهرینیا در گفتوگو با ایسنا، یکی از ویژگیهای برجسته حکمرانی حکیمانه رهبر شهید انقلاب را «معماریهای کلان» دانست و گفت: ایشان برای معماری کلان از سیاستگذاری راهبردی آغاز میکردند. سیاستگذاری راهبردی طراحی افقهای بلندمدت و تحولی در سطح گفتمان، اندیشه و فکر است. به این معنا که وقتی قلهای بهعنوان هدف تعیین میشود، باید مشخص باشد با چه برنامهای، با چه سیاستهایی، با چه زمانبندی و با اتکا به چه منابعی میتوان به آن نقطه رسید. این همان معماری کلان در سطح سیاستگذاری راهبردی است.
وی افزود: یکی از ویژگیهای برجسته حکمرانی حکیمانه حضرت آقا، همین نوع نگاه راهبردی به سیاستگذاریهای کلان بود. شاهد این ادعا، اسناد سیاستی، کلان و راهبردی است که در دوره زعامت ایشان مصوب شد. یکی از سنتهای ایشان «ابلاغ سیاستهای کلی» در حوزههای مختلف از جمله علم و فناوری، انرژی، سلامت و اقتصاد بود.
به گفته وی، این نوع نگاه در واقع طراحی زیربنایی و راهبردی یک افق مطلوب و چشمانداز برای نظام، حکومت و دولت است و سند چشمانداز ۲۰ ساله کشور نیز نمونهای از همین نگاه راهبردی و معماری کلان حکمرانی حکیمانه ایشان به شمار میرود.
گفتمانسازی؛ ویژگی متمایز مدیریت رهبر شهید
دبیر ستاد فناوری شورای عالی انقلاب فرهنگی با بیان اینکه «گفتمانسازی در حوزه علم و فناوری» یکی از اتفاقات ممتاز و برجسته در دوران زعامت رهبر شهید انقلاب بود، گفت: به این معنا که آنچه برای ایفای نقش بازیگران مختلف حوزه علم و فناوری و جهتگیری همه ظرفیتها به سمت نقطه مطلوب لازم بود را در قالب کلیدواژهها و گفتمانهای غالب تبیین میکردند.
«مرجعیت علمی»؛ افق ترسیمشده برای آینده علم ایران
وی گفت: به عنوان مثال، یکی از گفتمانهای حوزه فرهنگ از نگاه ایشان، گفتمان خودباوری و ترویج «ما میتوانیم» بود. در حوزه علم و فناوری نیز گفتمان «مرجعیت علمی» یک گفتمان فاخر، پیام روشن و یک امید سرشار برای کنشگران حوزه علم و فناوری بود. این گفتمان در عین حال واقعبینانه و مبتنی بر ظرفیتهای کشور برای کنشگران این حوزه بود.
طاهرینیا تاکید کرد: اینکه رهبر شهید انقلاب فرمودند باید به گونهای عمل کنیم که ۵۰ سال آینده هر کس بخواهد به جدیدترین نظریههای علمی دست پیدا کند، ناگزیر باشد زبان فارسی بیاموزد تا بتواند به منابع علمی تألیفشده به زبان فارسی مراجعه کند، نمونهای از همین گفتمانسازی فاخر و روشن بود.
دبیر ستاد فناوری شورای عالی انقلاب فرهنگی یکی دیگر از ویژگیهای بارز حکمرانی رهبر شهید انقلاب را گفتمانسازی و تلاش مستمر برای ترویج همان گفتمانها دانست و ادامه داد: ایشان پس از طرح یک ایده یا گفتمان، آن را رها نمیکردند، بلکه در بزنگاههای مختلف به تبیین و ترویج آن میپرداختند.
وی با ذکر خاطرهای گفت: در دیداری که سال ۸۸ در جمعی محدود و خصوصی خدمت آقا داشتیم، یکی از حاضران درباره نامگذاری سالها و شعار سال مطرح کرد که مدیران بیشتر به اقدامات نمایشی اکتفا میکنند و اقدامی اثربخش و تحولآفرین صورت نمیگیرد. لازم است از سوی دفتر یا بیت، نظارتی بر عملکرد دستگاهها انجام شود تا مشخص شود در پایان سال چه اقداماتی در راستای تحقق شعار سال انجام دادهاند.
وی ادامه داد: حضرت آقا در پاسخ فرمودند برخی کارها از جنس باور و فرهنگ است و از جنس دستور و نظارت بیرونی نیست. باید ابتدا به باور درونی تبدیل شود تا بعد در عمل ظهور پیدا کند. شعار سال نیز از جنس باور، فرهنگ و نوع نگاه است، نه امر و نهی بیرونی.
دبیر ستاد فناوری شورای عالی انقلاب فرهنگی خاطر نشان کرد: ایشان در ادامه فرمودند که اشکالات موجود در عملکرد دستگاهها را میدانند، اما این جنس کار اقتضا نمیکند که امر و نهی یا نظارت بیرونی در آن مداخله کند، بلکه باید صبر کرد تا به فرهنگ تبدیل شود. سپس تأکید کردند: «از شما تقاضا دارم که از هیچ فرصتی برای تبیین شعار سال کوتاهی نکنید.» این نشان میدهد که گفتمانهای ایشان برآمده از تفکر، تدبر، امید و باور بود و همواره بر ترویج مستمر آنها تأکید داشتند.
«تا نفس دارم از علم و فناوری حمایت میکنم»
طاهرینیا اظهار کرد: در حوزه علم و فناوری، شاخصها و نشانههای متعددی در گفتمان علمباورانه حضرت آقا وجود دارد که با مرور آنها میتوان نقش رهبر شهید انقلاب را در پیشرفت علم و فناوری کشور و توسعه مبتنی بر علم و فناوری به خوبی درک کرد. از جمله این موارد، تعبیر زیبای ایشان است که فرمودند: «تا نفس دارم از علم و فناوری حمایت میکنم.» این جمله نشاندهنده باور عمیق و درونی ایشان به علم و فناوری است.
وی با اشاره به مطرح شدن موضوعاتی همچون «جنبش نرمافزاری» و «نهضت تولید علم» توسط رهبر شهید انقلاب، گفت: زمانی که ایشان موضوع جنبش نرمافزاری و نهضت تولید علم را مطرح کردند و آن را به یک گفتمان مسلط در حوزه علم و فناوری تبدیل کردند، در واقع نقشه راه روشنی برای رسیدن به قلههای علمی کشور ترسیم شد.
حمایت مستمر از نانو، فناوریهای نو و هوش مصنوعی
وی ادامه داد: حمایتهای مستمر، مستقیم و مؤثر رهبر شهید انقلاب از حوزههای مختلف علم و فناوری، از جمله حوزههای دفاعی، سلامت، نانو و سایر عرصهها، به گونهای بود که وضعیت امروز کشور نتیجه همان راهبری، حمایت داهیانه و باورمندانه ایشان از علم و فناوری است.
دبیر ستاد فناوری شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به تاکید رهبر انقلاب به توسعه فناوری نانو در کشور، گفت: هنگامی که ایشان فرمودند باید در حوزه نانو در زمره چند کشور برتر دنیا قرار بگیریم، این یعنی هدفگذاری روشن و برای تحقق این هدف نیز مأموریت تعیین میکردند، حمایت میکردند و روند اجرای آن را پیگیری میکردند.
هدفگذاری برای قرار گرفتن ایران در جمع ۱۰ کشور برتر در حوزه هوش مصنوعی
وی با اشاره به تاکید بر حوزه هوش مصنوعی ادامه داد: یکی از موضوعاتی که در سالهای اخیر نیز رهبر شهید انقلاب بر آن تأکید کردند، حوزه هوش مصنوعی بود. ایشان چند سال پیش فرمودند باید به گونهای عمل کنیم که ایران در حوزه هوش مصنوعی در زمره ۱۰ کشور برتر دنیا قرار گیرد. این نیز به معنای هدفگذاری، طراحی نقشه راه و تبیین مستمر این مأموریت در سخنرانیهای مختلف بود تا دولت، دستگاههای اجرایی و همه دستاندرکاران در این مسیر پای کار بیایند.
تولید علم و حل مسئله؛ دو مأموریت همزمان نظام علمی کشور
طاهرینیا با اشاره به تاکید همزمان رهبر شهید انقلاب به تولید علم و حل مسئله، گفت: یکی از نکات مهمی که در واکاوی اندیشه رهبر شهید در حوزه علم و فناوری باید به آن توجه شود، این است که ایشان معتقد بودند باید بهطور همزمان هم در حوزه تولید علم و مرجعیت علمی تلاش کرد و هم به حوزه تولید علم نافع و حل مسئله توجه داشت.
وی افزود: از نگاه ایشان، علمی که منجر به حل مسئله نشود و مسائل کشور را مسئله خود نداند، اولویت ندارد. همچنین علمی که به نوآوری، مرزشکنی علمی و کسب مرجعیت علمی منجر نشود نیز در اولویت نیست.
پرهیز از افراط و تفریط در سیاستگذاری علم و فناوری
دبیر ستاد فناوری شورای عالی انقلاب فرهنگی با بیان اینکه یکی از ویژگیهای برجسته اندیشه رهبر شهید، توجه توأمان به هر دو مقوله و پرهیز از افراط و تفریط بود، گفت: متأسفانه گاهی در سطح اجرایی و در سخنان برخی افراد صاحبمنصب یا صاحبنظر دیده میشود که گاه به یکی از این دو رویکرد گرایش پیدا میشود، به بهای آنکه بخش دیگر به فراموشی سپرده شود.
طاهرینیا در پایان گفت: به هر ترتیب، تاریخ معاصر ایران اسلامی حاکمی عالمدوست در تراز امام راحل و رهبر شهید به خود ندیده است؛ رهبری که هم عالم و هم عالمدوست بود.
انتهای پیام
