به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری تسنیم، حزب سیاسی «امانت» که برای سالهای متمادی قدرت را در قزاقستان در دست داشت، در یک رایگیری سرنوشتساز به ادغام در حزب تازه تاسیس و حامی رئیسجمهور یعنی حزب «آدیلت» (عدالت) رای مثبت داد.
با این اقدام، تمام ساختار، تشکیلات و ماشین سیاسی این نیروی حاکم به یک ظرف سیاسی جدید منتقل شد که وابستگی و نزدیکی بیشتری با «قاسم جومارت توکایف» رئیسجمهور فعلی قزاقستان دارد.
این تصمیم راهبردی، به حزب نوپای آدیلت زیرساختهای انتخاباتی گسترده و یک شبکه سراسری از مقامات و فعالان سیاسی را اعطا میکند؛ ابزاری که این حزب تازه ثبتشده پیش از این فاقد آن بود.
از سوی دیگر، برای حزب امانت، این اقدام راهی برای عبور از یک برند سیاسی محسوب میشود که هنوز هم نام و نشانش به شدت با «نورسلطان نظربایف» رئیسجمهور سابق این کشور گره خورده است.
پایان رسمی تاریخ 25 ساله حزب «نور اوتان» سابق
حزب امانت در تاریخ 12 ژوئن کنگرهای را در آستانه برگزار کرد که به احتمال زیاد در تاریخ سیاسی قزاقستان به عنوان آخرین نشست یک سازمان سیاسی با پیشینه ربع قرن ثبت خواهد شد. در بیشتر این دوران 25 ساله، این حزب با نام «نور اوتان» شناخته میشد؛ حزب حاکمی که حول محور شخص نظربایف شکل گرفته بود و او در بیشتر سالهای فعالیتش، ریاست آن را بر عهده داشت.
طرح تغییر نام و بازآفرینی این حزب پس از هرجومرجهای ژانویه 2022 (که در قزاقستان رسماً به عنوان «رویدادهای ژانویه» شناخته میشود) کلید خورد. در آن برهه، اعتراضاتی که با افزایش قیمت سوخت آغاز شده بود، به جدیترین بحران سیاسی در تاریخ پس از فروپاشی شوروی در این کشور تبدیل شد.
خشونتهای آن دوره، باقیمانده نفوذ نظربایف را به شدت تضعیف کرد و به تلاشهای توکایف برای فاصله گرفتن نظام سیاسی از دوران نظربایف سرعت بخشید. این رویدادها همچنین باعث شد که وابستگی حزب نور اوتان به رئیسجمهور سابق، به یک بار سنگین سیاسی تبدیل شود.
توکایف در ژانویه 2022 رهبری حزب نور اوتان را از نظربایف تحویل گرفت و دو ماه بعد، نام حزب به «امانت» تغییر یافت. با این حال، توکایف در آوریل همان سال و پس از اصلاحات قانونی که رئیسجمهور را از عضویت در هرگونه حزب سیاسی منع میکرد، از رهبری حزب کنارهگیری کرد. از آن زمان، حزب امانت توسط «یرلان کوشانوف»، یک مقام باسابقه و از متحدان نزدیک توکایف رهبری میشد.
کوشانوف در این کنگره اعتراف کرد که تغییر نام سال 2022 نتوانسته است وابستگی این حزب به دوران سیاسی گذشته را در ذهن افکار عمومی کاملاً پاک کند.
وی صراحتاً اظهار داشت: «بیایید واقعبین باشیم؛ برخی تداعیها و ارزیابیهای مربوط به گذشته حزب همچنان در آگاهی جامعه باقی مانده است.»
اگرچه حزب امانت از نظر تشکیلاتی و سازمانی برای شرکت در انتخابات بسیار کارآمد بود، اما پیوند ناگسستنی آن با عصر نظربایف، با تلاشهای توکایف برای معرفی دوران ریاست جمهوری خود به عنوان یک گسست کامل از سیستم قدیمی همخوانی نداشت.
کوشانوف به نمایندگان گفت که کشور بیش از تفرقه، به «نقاط اتحاد جدید» نیاز دارد و تاکید کرد که امانت باید منابع خود را با حزب آدیلت به عنوان بخشی از یک نیروی واحد حامی رئیسجمهور ادغام کند؛ تصمیمی که با موافقت اجماعی نمایندگان همراه شد.
حزبی جدید با شعار عدالت و اصلاحات
حزب «آدیلت» که نام آن به معنای «عدالت» است، یک جریان بسیار نوپا در سپهر سیاسی قزاقستان به شمار میرود. این حزب کنگره مؤسس خود را در تاریخ 7 مه برگزار کرد و در اول ژوئن توسط وزارت دادگستری قزاقستان رسماً به ثبت رسید.
ریاست این حزب بر عهده «آیبک دادبای»، رئیس سابق نهاد ریاستجمهوری توکایف است. آدیلت خود را به عنوان یک نیروی حامی رئیسجمهور معرفی میکند که گفتمان خود را بر پایه مسئولیتپذیری و اصلاحات بنا نهاده است.
در 14 ژوئن، حزب آدیلت دومین کنگره خود را برگزار کرد. آیبک دادبای در سخنرانی خود از ادغام حزب امانت در آدیلت حمایت کرد و آن را تصمیمی بر اساس مسئولیت ملی و منافع کلان کشور دانست، نه محاسبات حزبی زودگذر.
موافقت نمایندگان با این ادغام تأیید کرد که آدیلت بیشتر یک بستر جدید برای انتقال ظرفیتهای سازمانی امانت به یک پلتفرم نوین حامی رئیسجمهور است تا خلق یک نیروی سیاسی کاملاً جدید.
زمانبندی این حرکت نیز کاملاً حسابشده به نظر میرسد. قانون اساسی جدید قزاقستان از اول ژوئیه اجرایی میشود که پیآمد آن انحلال پارلمان دو مجلسی فعلی خواهد بود.
انتظار میرود در ماه اوت، انتخابات برای تشکیل یک مجلس تکمجلسی جدید تحت عنوان «کورولتای» با 145 نماینده برگزار شود. بنابراین، این ادغام درست پیش از نخستین کارزار انتخاباتی قزاقستان تحت چارچوب قانون اساسی جدید رخ میدهد.
تغییرات در آرایش سیاسی و مجلس جدید «کورولتای»
تحلیلگران سیاسی قزاقستان این ادغام را گامی در جهت شکلگیری یک نیروی مسلط جدید ارزیابی میکنند.
«آندری چبوتارف»، تحلیلگر سیاسی، معتقد است که امانت یک پایگاه سازمانی قدرتمند شامل فراکسیونهای نمایندگی در تمامی سطوح، شاخههای جوانان، زنان و بازرگانان، دفاتر منطقهای، رسانهها و نهادهای تحلیل سیاستگذاری را به آدیلت تزریق خواهد کرد.
به باور وی، نتیجه این ادغام «ظهور یک حزب مسلط جدید در صحنه سیاسی قزاقستان» خواهد بود که احتمالاً بیشترین کرسیها را در اولین مجلس کورولتای تصاحب خواهد کرد.
«مارات شیبوتوف»، یکی دیگر از کارشناسان سیاسی که در فرآیند تاسیس حزب جدید نقش داشته، پیشبینی کرده که این حزب جدید میتواند بین 100 تا 120 کرسی را در مجلس جدید کورولتای به دست آورد.
در این میان، احزاب دیگر با یک کارزار انتخاباتی کوتاه و فشرده روبرو هستند. با توجه به سهم بالای پیشبینی شده برای حزب تحت رهبری آیبک دادبای، رقابت شدیدی میان سایر احزاب برای ورود به پارلمان شکل خواهد گرفت.
در همین راستا، حزب «آک ژول» (راه روشن) از پیش برای نوسازی رهبری خود اقدام کرده و «دانیا یسپایوا» را به عنوان رئیس جدید خود برگزیده است تا با چهرهای جدید وارد این رقابت فشرده شود.
حزب «آوول» نیز که نماینده منافع روستایی است، به دلیل انضباط بالای رایدهندگانش شانس مناسبی برای رقابت دارد. در نهایت، ساختار اصلی حامی رئیسجمهور در قزاقستان اکنون تحت پرچم حزب آدیلت بازآرایی شده تا قدرتمندترین ماشین انتخاباتی کشور را برای تصاحب مجلس جدید کورولتای روانه کارزار کند.
انتهای پیام/